عبد الحي بن الضحاك بن محمود الجرديزي ( گرديزى )

455

تاريخ گرديزى ( زين الأخبار ) ( فارسى )

و از آنجا بيرون آمدند و سوى مدينه رفتند : رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلم ، و ابو بكر صديق و عامر بن فهيره [ 1 ] مولى ابو بكر ، و عبد اللّه بن اريقط [ 2 ] . يد : مولد پيغمبر ما صلّى اللّه عليه و آله و سلم و ابو بكر اندر عام الفيل بود . و اندرين روز بود به خانه كه آن خانه ، خانهء ابن [ 282 ] يوسف خواندندى اندر مكه . ط : اندرين روز وفات حسن بن على رضى اللّه تعالى عنهم بود [ 3 ] ، و چنين گويند بعضى راويان : كه او را زهر دادند ، و اندر و كاركرد ، و از آن بمرد . و گويند : معاويه بن ابى سفيان ، مر زن حسن ، جعده بنت الاشعث بن قيس الكندى را پانصد هزار درم بپذيرفت ، تا جعده آن زهر به حسن داد . حسن از آن زهر بمرد ، تا معاويه ولايت بقهر بگرفت . يب : اندرين روز پيغمبر ما صلّى اللّه عليه و سلم از علت ذات الجنب فرمان يافت ، و آن روز دوشنبه بود ، وقت چاشتگاه . يب : اندرين ( روز ) تزويج خديجه بود با پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلم . چون آن معجزات همى ديد ، و نيز او را امين يافت به همه چيزها و عاقل و دانا و هوشيار ، رغبت كرد ، كه رسول اللّه عليه و آله و سلم ، شوى او باشد . پس پيغمبر را صلّى اللّه عليه و آله و سلم گفت : « مر ابو طالب را بگوى ! تا مرا از بهر تو از پدر من

--> [ ( 1 - ) ] هر دو : فهر ؟ ولى عامر بن فهيره ( بضمهء فا و فتحهء ها ) صحيح است ( رجوع : طبقات ابن سعد 3 ر 164 طبع ليدن 1904 م و المعارف ابن قتيبه 151 ) . [ ( 2 - ) ] در هر دو نسخه حرف سوم نقطه ندارد . و مراد عبد اللّه بن ارقم يا ارقط يا اريقط است ( المعارف 151 ) و اين عبد اللّه بن ارقم بن عبد يغوث قرشى زهرى خال پيغمبر ( ص ) و از كاتبان صحابه متوفى 44 ه . است ( الاعلام 4 ر 197 ) . [ ( 3 - ) ] وفات امام حسن باختلاف روايات شهر ربيع الاول 49 ه . ( تاريخ يعقوبى 2 ر 225 ) يا پنجشنبه 7 صفر سنه 49 يا 50 ه . ( لب التواريخ 18 ) است . و اين واقعه در جدول البيرونى نيست چون جدول گرديزى در دست نبود ، و اين نوشتهء گرديزى با جدول البيرونى مطابقت نميكند ، ناچار عين آنچه در نخستين گرديزى وارد است نوشته شد .